Tüm dünyadaki ölüm nedenlerine bakıldığında ishaller ikinci sırada yer almaktadır. Kişide ishalin ortaya çıkmasına neden olan çeşitli etmenler bulunmaktadır. En önemlisi çevreye ait olan etmenlerdir. Yoksulluk, kalabalık ve sağlıksız evlerde yaşama,

kanalizasyon sorununun çözülememiş olması, temiz su eldesindeki güçlükler, gıda yetersizliği ve gıdaların sağlıksız olması v.b. olumsuzluklar ishalin nedenlerinden sayılabilir. Kişinin yaşına bağlı olarak ishale neden olan parazit yada bakterinin etkinliği değişir. Bazı etmenler çocuklarda bazıları da yetişkinlerde etkili olmaktadır. Kişisel hijyenin yeterli olmaması da ishal oluşumunu etkiler.
Bağırsak enfeksiyonu olup olamayacağı öncelikle alınan etkenlerin sayısı belirler. Etkenlerin hemen hemen tamamı ağız yolu ile alınır. Bulaşmada çoğunlukla dışkı ağız yolu iledir. Suların temiz olması ve dağıtım sisteminin yeterli olması yayılımı büyük oranda azaltır. İshale neden olan etkenler genellikle midenin asitli ortamında yok olurlar ve bağırsaklara ulaşamadıkları için ishale neden olamazlar. Ancak mide asit ortamını azaltan anti-asitlerin kullanımı bu etmenlere duyarlılığı arttırır. Bağırsak hareketliliğinin normal olması da ishal oluşumunu etkileyen bir faktördür. Normal hareketlilik bağırsakta bakterilerin birikmesini engelleyerek ishal oluşumunu engeller. Bağırsaklarda normal şartlarda bakteriler bulunmakta ve bu bakteriler insan vücudunda herhangi bir hastalığa neden olmamaktadır bu bakteriler bağırsak florası diye adlandırılır. Ancak antibiyotik kullanımı sonucu bağırsak florasında azalma olursa diğer patojen yani ishal yapıcı bakterilerin çoğalmasına neden olur ve böylelikle hastalık ortaya çıkar. Bağırsağın kendine ait savunma sistemleri mevcuttur. Bazı hastalılarda bu savunma sistemleri ortadan kalktığından ishal oluşumu kaçınılmaz olur.
Bulaşma yolları: Deri yolu ile bulaşan parazitleri bir tarafa bırakacak olursak, çoğu enfeksiyoz ishaller etkenlerin ağız yoluyla alınması sonucu edinilir. Dışkı-ağız yoluyla bulaşma su, gıda veya kişiden kişiye dokunma yoluyla olmaktadır. Yayılım şekli her etmende farklılıklar göstermektedir.
Etkenler: Akut ishale yol açan bir çok enfeksiyöz ve enfeksiyöz olmayan etmenler vardır. Bununla birlikte akut ishal olgularının çoğundan enfeksiyöz etkenler sorumludurlar. Bakteriler, virüsler, mantar ve parazitler ishale neden olabilmektedir.
  Günde üç kereden fazla ya da gevşek kıvamlı, sulu ya da günlük 200 gr'dan fazla miktarda dışkılamaÖzellikle çocuklarda ve az gelişmiş ülkelerde en büyük hastalık ve ölüm nedenlerinden biridir. Dünyada her yıl yaklaşık 3,5 milyon kişinin ishale bağlı olarak hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir.


Süresine göre:

• Akut ishal : İki haftadan daha kısa süreli
• Kronik ishal devamlı ya da aralıklı olarak iki haftadan daha uzun süreli ishal olarak tanımlanmaktadır.

• Akut gastroenterit: Bulantı, kusma ve karın ağrısının ishalle birlikte olduğu durumlar
• Dizanteri: Karın ağrısı, ağrılı dışkılama, kanlı -mukuslu gaita ve çok sayıda dışkılamanın olduğu durumlar
• Enterokolit: Barsaklarda iltihap olması durumudur.

• Süre
• Günlük dışkı sayısı
• Dışkının
  • Koku
  • Kıvam
  • Görünüm
  • Miktar

• Birlikte olan bulgular
  • Bulantı ve kusma
  • Ateş
  • Karın ağrısı
  • Havale
  • İdrar miktarında azalma
  • Susuzluk hissi
  • Çok sayıda kişide aynı bulguların olması
  • Ortak besin yenme hikayesi

• Genel hijyen kurallarına uyma,
• Sağlıklı ve temiz su kullanımı ile olmaktadır.

• Seyahat
• Kreşler
• Huzurevi ya da akıl hastaneleri,
• Kronik bazı hastalıklar , AIDS gibi
• Antibiyotik kullanımı
• Bazı diğer ilaçlar, kanser ilaçları gibi
• Temizliğinden emin olunmayan yiyeceklerin yenmesi ve suların içilmesi
• Evde hayvan beslemek
• Deniz ürünlerinin tüketimi

• Kirli eller
• Karasinek ve çöpler
• Temiz olmayan su içilmesi
• Yıkanmadan sebze ve meyvelerin yenmesi
• İshalli çocuğun dışkısı ile temas

• Gözler çukura kaçmış, kuru
• Ağız, dil kuru, susamış
• Genel görünüm halsiz, huzursuz
• Süt çocuğunda bıngıldak içe çökük
• Karın cildi gerginliğini kaybetmiş, pörsümüş

• Yemekten önce, tuvaletten sonra, bebeğinizi beslemeden önce, bebeğinizin altını temizledikten sonra ELLERİNİZİ SABUNLA YIKAYINIZ!
• Temiz içme suyu içiriniz
• Çocuğunuzun içme suyunu kullanmadan önce kaynatınız
• Sebze ve meyveleri bol su ile yıkayınız
• Yiyeceklerinizi kapalı yerlerde saklayınız, sineklerden koruyunuz
• Çöplerinizi kapalı kutularda toplayınız, belediyelerin çöp toplama hizmeti sunmadığı bölgelerde çöplerinizi toprağa gömünüz.
• Kapalı tuvalet kullanınız

• Çocuğunuzda ishal başlar başlamaz bol su, ayran, açık çay, şeftali ve elma suyu gibi sıvı içecekler veriniz. Su kaybının meydana gelmesini önleyiniz.
• Çocuk anne sütü ile besleniyorsa, anne sütünü kesmeyiniz.
• Çocuğunuzu beslemeyi sürdürünüz. Sindirimi kolay olan, pirinç çorbası, yoğurt, şeftali ve elma püresi, patates ve havuç püresi, pişmiş yağsız et gibi yiyecekleri tercih ediniz.
• Çocuğunuzda su ve tuz kaybı belirtileri varsa ağızdan hazır tuz - şeker eriyiği (ORS) vermeniz gerekir.
• İshal durduktan sonra çocuğunuzu iyi besleyiniz. Doktora danışmadan ishal kesici ilaç kullanmayınız. Bu tedavilere rağmen ishal düzelmezse, Sağlık Kuruluşuna başvurunuz.